Europejskie Centrum Solidarności (ECS) powołano na podstawie umowy z dnia 8 listopada 2007 roku. Partnerami założenia były: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Województwo Pomorskie, Miasto Gdańsk, Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność” oraz Fundacja Centrum Solidarności. Celem działalności Centrum jest upowszechnienie dziedzictwa „Solidarności” oraz czynny udział w budowie tożsamości europejskiej.
Jak powstał budynek ECS?
Siedziba ECS zlokalizowana jest w dzielnicy Młyniska, na obszarze Młodego Miasta przy placu Solidarności, blisko Bramy nr 2 i Pomnika Poległych Stoczniowców. Budynek ma pięć pięter, powierzchnię 25 349,75 m² i zajmuje około jednego hektara. W podziemiu znajduje się parking o 286 miejscach.
Projekt wybierano w konkursie spośród 58 prac. Zespół pracowni Fort z Gdańska — w składzie Wojciech Targowski, Paweł Czarzasty, Piotr Mazur i Antoni Taraszkiewicz — otrzymał zamówienie. Budowa kosztowała 231,1 mln zł, a otwarcie nastąpiło 30 sierpnia 2014.
Co można zobaczyć w Europejskim Centrum Solidarności?
W budynku przygotowano ekspozycję stałą, która w przestrzeni sześciu sal przedstawia współczesną historię Polski, powstanie ruchu solidarnościowego oraz jego dziedzictwo. W ECS prezentowano między innymi wystawę „Drogi do Wolności”. Oprócz wystawy stałej Centrum organizuje wystawy czasowe i plenerowe.
W siedzibie działa także archiwum, biblioteka i mediateka. W obiekcie znajduje się sala wielofunkcyjna. Na parterze, w części powszechnie dostępnej, udostępniono całoroczny ogród, księgarnię, sklep z pamiątkami i kawiarnię. W budynku mają też siedziby organizacje pozarządowe.
Jak działa ECS i jak jest zarządzane?
Centrum kieruje dyrektor powoływany na czteroletnią kadencję. Przy ECS działa 16-osobowa Rada, również wybierana na czteroletnią kadencję; członkowie Rady pełnią funkcję społeczną bez wynagrodzenia. Nadzór nad Centrum sprawuje Prezydent Miasta Gdańska. W strukturze instytucji działa też Kolegium Historyczno-Programowe.
Wśród osób, które kierowały Centrum, są Maciej Zięba (2007–2010) oraz Basil Kerski (2011–2025). Od 2026 roku p.o. dyrektora jest Magdalena Mistat. Władze wykonawcze obejmują zastępców dyrektora ds. kultury obywatelskiej i ds. naukowych i zbiorów.
Jakie były reakcje publiczności i jakie nagrody otrzymało Centrum?
W ciągu pierwszych dwóch miesięcy po otwarciu wnętrza ECS można było zwiedzać bez opłat; w tym czasie obiekt odwiedziło około 110 tysięcy osób, a pierwszego dnia zwiedzania ponad 12 tysięcy. Licząc od otwarcia do końca marca 2015 roku odwiedziło go ponad 140 tysięcy osób, a w pierwszym roku działalności łącznie około 300 tysięcy gości.
W 2019 roku ECS otrzymało Medal św. Wojciecha za prowadzenie działalności edukacyjno-konferencyjnej skierowanej do odbiorców na całym świecie. W 2024 roku ECS zostało wyróżnione Medalem Senatu Rzeczypospolitej Polskiej.
Co warto wiedzieć przed wizytą?
W obiekcie funkcjonuje podziemny parking o 286 miejscach. W siedzibie dostępne są przestrzenie do pracy z materiałami — archiwum, biblioteka i mediateka — oraz sale wystawiennicze i handlowe na parterze. W obiekcie od 2015 roku mieści się też biuro Lecha Wałęsy.
Szacuje się, że roczny koszt utrzymania obiektu wynosić będzie 13,5 mln zł przy przychodach około 2 mln zł. Roczna liczba odwiedzających oszacowana została na 268 tys. osób.
Informacje praktyczne
- Adres: Plac Solidarności 1, 80-863 Gdańsk — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: sob–nd 10:00–20:00, pn–pt 10:00–19:00
- Telefon: +48587724111
- Strona internetowa: ecs.gda.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,8 (10 216 opinii)
