środa, 18 listopada Imieniny: Roman, Klaudyna, Karolina
Kontakt
Teraz środa, 18 listopada 2026
Znane osoby

Tomasz Arciszewski — inżynier i wynalazca

• Monika Sikora • 4 min czytania

Tomasz Arciszewski był profesorem i wynalazcą, związanym z George Mason University. Posiada patenty w Polsce, USA i Kanadzie, jest autorem książek o kształceniu inżynierów i ma blisko 180 publikacji.

Dane
Imię i nazwiskoTomasz Arciszewski
Data urodzenia1948
Data zgonu20 lipca 2026
Miejsce urodzeniaGdańsk, Polska
Zawód / rolaProfessor Emeritus, inżynier, wynalazca
Miejsca pracyPolitechnika Warszawska; University of Nigeria; Wayne State University; George Mason University
PatentyPolska, USA, Kanada (m.in. joint for space frame)
Publikacjeok. 180
KsiążkiSuccessful Education (2009); Inventive Engineering (2016)
OdznaczeniaASCE Award 2004 (Applications of Computers in Engineering)
Miejsce zamieszkaniaDolina Shenandoah, Wirginia, USA

Tomasz Arciszewski był polskim inżynierem i naukowcem, który przez wiele lat pracował w Stanach Zjednoczonych jako wykładowca i badacz. Zyskał rozpoznawalność jako wynalazca z patentami zarejestrowanymi w kilku krajach i autor książek o nauczaniu kreatywności inżynierskiej.

Życiorys i wykształcenie

W 1950 roku rodzina Arciszewskich została wysiedlona z Gdańska do Warszawy, gdzie Tomasz dorastał i ukończył VI Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Reytana (1965). W 1970 roku skończył studia z wyróżnieniem na Politechnice Warszawskiej o specjalności teoria konstrukcji, a w 1975 otrzymał stopień doktora nauk technicznych. Do 1978 roku pracował w Zakładzie Konstrukcji Metalowych Politechniki Warszawskiej, współpracując przy analizie stalowych konstrukcji szkieletowych.

Kariera naukowa i wynalazki

W 1978 roku Arciszewski podjął pracę na University of Nigeria i pozostał tam do końca 1982 roku; lokalna społeczność akademicka nadała mu tytuł „Chief”. W 1980 roku przywiózł do Nigerii komputer osobisty HP 85A i wykorzystał go do badań nad automatycznym generowaniem koncepcji projektowych. Efektem tych prac był program Robo-Wynalazca, służący do koncepcyjnego projektowania stalowych konstrukcji wysokich.

Do Stanów Zjednoczonych przyjechał jako uchodźca w 1983 roku. Na Wayne State University prowadził badania finansowane przez National Science Foundation. W 1989 i 1991 uzyskał patenty dotyczące połączeń w konstrukcjach przestrzennych (m.in. U.S. Patent No. 4,866,902; Canada Patent No. 1,291,626). W 1994 przeniósł się na George Mason University, gdzie pracował w Systems Engineering Department i pełnił funkcję Associate Director of Machine Learning Center.

Badania naukowe, współpraca i nagrody

Arciszewski koncentrował się na inżynierii wynalazczości, automatycznym pozyskiwaniu wiedzy i projektowaniu ewolucyjnym. Współpracował z Zdzisławem Pawlakiem i Wojciechem Ziarko nad zastosowaniami teorii zbiorów przybliżonych w machine learningu oraz z Kennethem De Jongiem nad wykorzystaniem evolutionary computation w projektowaniu. Niektóre projekty otrzymały finansowanie NSF i NASA.

Był członkiem American Society of Civil Engineers i założycielem ASCE Global Center of Excellence in Computing. W 2004 otrzymał nagrodę ASCE w obszarze zastosowań komputerów w inżynierii.

Dydaktyka, publikacje i książki

Arciszewski prowadził zajęcia i wykłady w wielu krajach — odwiedził 25 państw w Afryce, Ameryce, Azji i Europie i od 1987 roku miał 224 wystąpień publicznych. W Polsce wykładał m.in. na politechnikach w Krakowie, Wrocławiu i Kielcach oraz na Uniwersytecie Wrocławskim i Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu. Prowadził wykłady także na uczelniach w Austrii, Słowenii, Tajwanie, Włoszech, Szkocji i Chinach.

Jest autorem lub współautorem blisko 180 publikacji. Książka Successful Education. How to Educate Creative Engineers ukazała się w USA w 2009 roku i została wydana także w Chinach i w Polsce. W 2016 opublikował Inventive Engineering, Knowledge and Skills for Creative Engineers. Współredagował specjalną sekcję o General Morphological Analysis w Journal of Technological Forecasting and Social Change (styczeń 2018).

Lata późniejsze i prace nad kreatywnością

W kolejnych latach zainteresował się psychologią poznawczą i neuropsychologią w kontekście myślenia wynalazczego. Pracował z neuropsychologami i psychologami poznawczymi nad modelowaniem procesów twórczych, badając m.in. wpływ fiksacji na innowacyjność i zastosowania teorii świadomości w modelach matematycznych myślenia wynalazczego. Badania te otrzymały wsparcie NSF.

Od 2016 roku mieszkał z żoną Ewą w Dolinie Shenandoah w Wirginii, gdzie kontynuował studia i prace badawcze nad kreatywnością z wykorzystaniem najnowszych osiągnięć nauk o mózgu i psychologii pozytywnej.

Najczęstsze pytania

Gdzie Tomasz Arciszewski pracował akademicko w USA?
Pracował m.in. na Wayne State University oraz na George Mason University, gdzie był związany z Systems Engineering Department i był Associate Director of Machine Learning Center.
W jakich krajach ma zarejestrowane patenty?
Ma patenty zarejestrowane w Polsce, w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie (m.in. dotyczące połączeń w konstrukcjach przestrzennych).
Jakie książki napisał Tomasz Arciszewski?
Jest autorem Successful Education. How to Educate Creative Engineers (2009) oraz Inventive Engineering, Knowledge and Skills for Creative Engineers (2016).
Jakie były główne obszary badań Arciszewskiego?
Skupiał się na inżynierii wynalazczości, automatycznym pozyskiwaniu wiedzy (machine learning), projektowaniu ewolucyjnym oraz na badaniach łączących psychologię poznawczą i kreatywność inżynierską.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI. Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Monika Sikora

Nazywam się Monika Sikora i w redakcji zyciepomorza.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Pomorzem: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również